Қош бол, қадірлі ШОЛПАН АПА!

Бүгін, 10 наурыз күні Ақ Жайық жұртшылығы таңсәріден «Алтын орда» Мәдениет үйіне жиналып, «Айтыстың Ақ Шолпаны» атанған – Қыдырниязова Шолпан Батырқызын мәңгілік сапарға шығарып салды. Ақынмен қоштасурәсіміне арнайы қатысқан Батыс Қазақстан облысының әкімі Нариман Төреғалиев ел атынан сөз сөйледі.

– Қадірменді жамағат! Егемен ел болғалы талай ұлыларымыз бен ұлықтарымыздан біртіндеп айырылудамыз. Бұл – өмір заңдылығы. Қашып құтыла алмаймыз. Дегенмен де, әр тұлғаның орны бөлек. Шолпан Батырқызы да сондай бітімі ерекше тұлғаның бірі. Қазақ айтысының анасы, ұлтымыздың қайраткер қызы Қыдырниязова Шолпан Батырқызының фәни дүниеден өтуіне байланысты жұбайы Шоқан ағамызға, отбасына, ет-бауыр жақын туыстарына және қаралы жиынға қатысып тұрған барша жамағатқа қайғырып көңіл айтамын. Қайғыларыңызға ортақпын. Алла қуат берсін!

Жиырмасыншы ғасырдың 1966-шы жылдары ақындар айтысының ортасынан табылып, 17 жасында қолына домбыра алып, жыр жалауын жебіреткен, саналы ғұмырын қазақ айтысының көркеюіне арнаған, ұлт руханиятына қызмет етуден талмаған, ақындықтың шолпан жұлдызы атанған, өнер қайраткері Шолпан Батырқызының өмірі мен шығармашылық жолы – үлгі мен өнегеге, парасат пен тағылымға, ғибрат пен адами құндылықтарға толы жасампаз ғұмыр. Иә, Шолпан апамыз өнер кеңістігінде қаншама бұлақтың көзін ашып, жас дарындардың тұсауын кесті. Өнер әлеміне имене аттаған қаншама құлыншақтың маңдайынан сүйіп, қанаттандырды. Қашан көрсек те жақсылыққа жаршы болып, айналасына шұғыла төгіп, жадырап жүретін-ді. Жас ұрпаққа өмірлік тәжірибесі мен санаға түйген өнегесімен жол көрсетіп, тәлім-тағылым берді. Бұл ешқашан ұмытылмайтын, жазуы өшпейтін өмір мектебінің алтын парақтары.

Шолпан Батырқызы қолына қалам мен домбырасын қатар ұстаған қазақтың қайраткер қызы ретінде ұлт руханиятына өлшеусіз үлес қосты. Апамыздың айтыстары «Жыр шашу», «Он алты қыз, бір жігіт» жинақтарына енді. Сонымен қатар «Жазира» (1982), «Ерке құс» (1992), «Елігі еркін даланың…» (2004), «Қос қанат» (2010), «Қаратөбем, қасиетті құшағың» (2015), «Менің тәрбие сағатым» (2016), «Анадан – ақыл, әжеден – әдеп» (2019) сынды жыр, айтыс және нақыл сөздер жинақтары жарыққа шықты. Табиғи талантымен қоса, мемлекеттік қызмет саласында еселі еңбек етті. Ұстаздық жолы өз алдына бір төбе. Әсіресе, жас ұрпақ тәрбиесіне ерекше үлес қосып, «Менің тәрбие сағатым» атты ой-толғаулары арқылыкөпшілікпен өмір мен өнер жолындағы тәжірибелерімен, ғибратқа толы толғаныстарымен бөлісті.

Ел қадір тұтатын тұлға , қазақ руханиятында өшпес ізі қалған болмысы бөлек жан ретінде де Шолпан апаны ерекше құрмет тұттық. Аяулы Шолпан апамыздың ақыл мен парасатқа толы болмысы, кісілік пен кішілікке толы келбеті – біздің санамызда мәңгі сақталады.

Қасиетті Рамазан айында Алла тағала алдыңыздан жарылқасын. Иманыңыз жолдас, топырағыңыз торқа, жаныңыз жәннатта болғай! Қош, қош, қош, қадірлі Шолпан апа!,- деді өңір басшысы Н. Төреғалиұлы.

Дүйім халықтан жер қайысқан, жүрек жылаған осынау жиынды БҚО Мәдениетбасқармасы басшысының орынбасары Медхат Қамбетов жүргізіп, аяулы Шолпан Батырқызының өмірбаянын оқыды.

– 1949 жылы 6 мамырда Батыс Қазақстан облысыҚаратөбе ауданы Қаракөл ауылында дүниеге келгенШолпан Қыдырниязова 1956-1966 жылдар аралығында Алакөл бастауыш, Мұхит атындағы Қаратөбе орта мектебінде оқып, әкесінің денсаулығына байланысты мектеп бітірген жылы ауылда қалып, Қаратөбе аудандық «Еңбек туы» газетінде әдеби қызметкер болып жұмыс істейді. 1967-1971 жылдары А. Пушкин атындағы Орал педагогикалық институтында оқып, қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі мамандығын алады. 1971-1976 жылдарда Қаратөбе ауданы Шөптікөл сегізжылдық мектебінде мұғалім, мектеп директорының оқу ісі жөніндегі орынбасары болады. 1976-1983 жылдары «Еңбек туы» газетінде радио хабар ұйымдастырушы тілші, жауапты хатшы, 1983-1993 жылдары халық депутаттары аудандық Совет атқару комитетінің ұйымдастыру бөлімінің меңгерушісі, жауапты хатшы, төраға орынбасары, аудан әкімінің орынбасары лауазымдарын атқарады. 1993 -2002 жылдары Орал қаласына қоныс аударып, «Қазақгаз» мемлекеттік холдинг компаниясының салалық «Рауан» газетінде, «Батысгаз», «Тахат» акционерлік қоғамдарының кадр бөлімінде, 2002-2004 жылдары Орал қалалық мәдениет бөлімінде, облыстық мәслихатта жұмыс жасайды. Ал 2004-2008 жылдары БҚО тілдерді дамыту басқармасының бастығы болып абыроймен қызмет атқарады. 2007 жылы зейнеткерлік демалысқа шығады.

Өнерпаз апамызға 2-ші Республикалық ақындар айтысында бірінші орын алғаны үшін 1980 жылы «Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген мәдениет қызметкері» атағы беріледі. Сол секілді «Қазақстан Конституциясына 10 жыл», «Қазақстан мәслихаттарына 20 жыл», «Ерен еңбегі үшін» медальдарының, «Құрмет» орденінің иегері атанды. Жастай қосылған отағасы, ұстаз Шохан Тнәлиев ағамыз екеуі жанұяда екі қыз, бір ұл тәрбиелеп өсіріп, олардан ұрпақ өрбітті,- деген М. Мұсаұлы осынау қайғылы қазаға байланысты Шолпан Батырқызының отбасына ел азаматтары – Нұрлан Ноғаев, Арман Өтеғұлов, Серік Шапкеновтердің атынан көңіл айту жедел хаттары келгенін жеткізді.
Сондай-ақ, ақынмен қоштасу рәсімінде Қаратөбе ауданынан, Атырау, Ақтөбе облыстарынан арнайы делегация қатысты. Жерлестері, туыстары, достары қимас көңілден шыққан жылы –жылы сөздерін арнап, жанарға жас үйірді.

Иә, жақсы адамның ізі жоғалмайды. Жайық еліде Ақ Шолпанын ұмытпайды. Есімін де, еңбегін де ұлықтайды.

Жатқан жеріңіз жарық, топырағыңыз мамық болсын, аяулы Шолпан апа! Біз Сізді қара жерге қимаймыз! Бірақ, амал не…

Бақұл болыңыз! Қош болыңыз!

«ЖАЙЫҚ ҮНІ»